Sinds 1 januari 2022 is de nieuwe biowetgeving 2022 van kracht. Die is vrij complex en bevat een aantal onduidelijkheden en verrassingen. De belangrijkste ervan zetten we hieronder graag voor jou op een rijtje. We beschouwen het immers als de taak van TÜV NORD Integra om bedrijven actief op de hoogte te houden van alle wijzigingen en wettelijke voorschriften op het vlak van biowetgeving.

De wettekst is weliswaar aangepast, maar eigenlijk verandert er niet heel veel aan de basis voor de werking van bedrijven. Wat er wel stevig gewijzigd is, is de regionale wetgeving. Op sommige vlakken is die een pak strenger geworden, op andere is die dan weer milder.

Belangrijke wijzigingen van de nieuwe biowetgeving 2022 zijn te vinden in de bijlagen van die wetgevingstekst. Een voorbeeld hiervan is de toegevoegde Bijlage I, te vinden op het eind van de Verordening EU 2018/848. Deze bijlage in de Europese wetgeving is van toepassing op producten die een biologische status kunnen krijgen, maar geen voedingsmiddelen zijn. Een aantal voorbeelden? Katoen, bijenwas, etherische oliën en zout.

Hier vind je de hele lijst van alle wijzigingen in de biowetgeving. Hieronder belichten we de belangrijkste onduidelijkheden.

Nieuwe biowetgeving 2022 over (zee)zout

Een van de wijzigingen in de nieuwe biowetgeving 2022 heeft betrekking op zeezout en andere zouten. Vroeger kon zout niet biologisch zijn. Vanaf 1 januari 2022 kan het wel biologisch geproduceerd worden. Dit zal vooral bepaald worden in verband met de ecologische en duurzame manier van ontginnen.

Nieuwe biowetgeving 2022 over (zee)zout

Op dit ogenblik ben je echter niet verplicht om biologisch zout te gebruiken in een biologisch product. Het maakt dus geen deel uit van het vereiste percentage grondstoffen. Het zout telt met andere woorden dus niet mee als ingrediënt van agrarische oorsprong (Bijlage I, 2018/848). Sommige marktdeelnemers dachten dat dit vanaf 1 januari verplicht zou zijn, maar dat is het dus niet.

Even tussen haakjes, was er tot nu toe sprake van biologisch zout, dan had dat te maken met bijkomende ingrediënten, zoals kruiden afkomstig van biologische landbouw.

Nieuwe biowetgeving 2022 over aroma’s

In biologische producten zijn niet langer alle natuurlijke aroma’s toegelaten. Vanaf nu mag je enkel de biologische of natuurlijke X-aroma’s gebruiken, waarbij de X staat voor de naam van het uitgangsmateriaal. Gebruik je vanaf nu een aroma in een biologisch product, dan is die specifieke omschrijving verplicht.

We ontleden even de naam van natuurlijk perzikaroma:

  • De wettelijke beschermde omschrijving “natuurlijk’ is belangrijk.

  • X” (hier perzik) is dan weer de naam van het uitgangsmateriaal of het levensmiddel, 95% van je aroma moet uit dat uitgangsmateriaal verkregen zijn.

  • Daarna hoort nog de naam “aroma” te worden vermeld.

De letterlijke wettelijke bepaling kan je nalezen in artikel 16, leden 2, 3 en 4 van Verordening (EG) 1334/2008.

Nog een voorbeeld: natuurlijk X-aroma, moet voldoen aan de volgende wettelijke bepalingen.

  • De aroma’s tellen mee als agrarisch ingrediënt.

  • Algemene bepalingen zijn van toepassing voor zowel biologische als natuurlijke aroma’s.

  • De aroma's zijn GGO-vrij, bevatten geen nanomateriaal en zijn niet behandeld met ioniserende straling.

  • Twee aroma’s, een biologisch en een niet-biologisch, mogen nooit samen in één biologisch product gebruikt worden.

Lijst van biologische ingrediënten in nieuwe biowetgeving 2022

Er is een lijst opgesteld van biologische ingrediënten, additieven en technologische hulpstoffen die je kan en mag gebruiken in biologische producten. Sommige van die additieven moeten tegen een bepaalde datum verplicht biologisch zijn. Bedrijven moeten tegen die datum dus een alternatief biologisch product hebben.

Als wetteksten wijzigen hebben bedrijven meestal een aantal maanden de tijd om zich daarop voor te bereiden. Maar dan moeten ze wel van in het begin van de wijziging op de hoogte zijn. Want alleen dan hebben ze genoeg tijd om de nodige voorzorgen te nemen.

Een aantal deadlines en voorschriften voor gebruik van toegelaten stoffen staan nu in een aparte verordening – met referentie 2021/1165 – en zijn niet altijd even makkelijk terug te vinden.

De wetteksten vind je via de database van Europese wetgeving. Daar vind je ook verordening EU 2021/1165. Dat is een lijst van toegelaten stoffen in de biologische productie. Je vindt er ook de toegelaten niet-biologische stoffen die maximaal 5% van de samenstelling mogen uitmaken.

De lijsten zijn echter nog steeds niet helemaal aangevuld zodat de oude wetgeving 889/2008 voor een aantal stoffen nog altijd van toepassing blijft. Dat maakt het nog moeilijker voor bedrijven. Begeleiding van een specialist ter zake wordt vrijwel een noodzaak.

Nog een wijziging: ontheffing wordt beperkter

Heb je een agrarisch product nodig voor de productie en is dat niet biologisch beschikbaar, dan kan je daar een ontheffing voor aanvragen.

Vroeger waren die ontheffingen een volledig jaar geldig. Bovendien kon je die zo vaak vernieuwen als je wou. Dat wordt nu beperkt voor alle bedrijven in België.

  • Nu krijg je een toelating om het product te gebruiken voor een periode van zes maanden.

  • Die ontheffing mag je maximaal twee keer verlengen (Art 25, 2018/848), in totaal kan je de grondstof dus maximaal anderhalf jaar gebruiken.

  • Eens die periode achter de rug moet je op zoek naar alternatieve agrarische ingrediënten.

Is je ontheffing toegekend vóór 1 januari 2022, dan blijft die van toepassing tot het einde van de geldigheidsdatum. Dus uiterlijk tot en met 31 december 2022, volgens basistekst 2018/848.

Voor bepaalde ingrediënten kan je geen ontheffing krijgen. Dat geldt bijvoorbeeld voor kleurstoffen die sowieso niet toegelaten zijn in de biologische productie.

Complexe nieuwe biowetgeving 2022 vraagt de nodige aandacht

Je merkt het, het kan allemaal vrij complex zijn. Je moet eigenlijk al technisch specialist zijn om de wetgeving strikt te begrijpen én op te volgen. Verder zijn er verschillen tussen de Vlaamse, Waalse en Brusselse overheid die elk hun eigen klemtonen leggen.

Toch moet elke klant correcte informatie krijgen, wat zijn locatie ook is. Daar maken we bij TÜV NORD Integra werk van. Graag.

Twijfels bij de nieuwe biowetgeving 2022?

Contacteer ons dan. We zijn er om je te helpen en je véél geld te besparen. Want we geven je uitleg over producten die je wel of niet mag gebruiken. Vraag je die uitleg niet, en gebruik je het product toch, dan is de kans groot dat je je hele productie niet meer biologisch mag verkopen. Te vermijden dus.